 |
| δική μου φωτογραφία από την Κυριακή των Βαΐων το 2021 |
Του Στρατή Μαζίδη
Εδώ και κάποιους μήνες η Στέγη Γερόντων λειτουργεί πλέον υπό τη διοικητική ομπρέλα της Στέγης Κατακοίτων Γερόντων της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών, που περιλαμβάνει ακόμη δύο μονάδες και δε διοικείται πια από το Ενοριακό Φιλόπτωχο Ταμείο του Ι.Ν. της Αγίας Παρασκευής. Ωστόσο οι αλλαγές φαίνεται πως δε σταμάτησαν εδώ. Το μέχρι πρότινος παρεκκλήσιο του Αγίου Νεκταρίου πλέον στις ανακοινώσεις στην είσοδο της Στέγης αναφέρεται ως ιδρυματικός ναός.
Αξίζει μάλιστα να σημειωθεί ότι σύμφωνα με έγγραφο που είχε αναρτηθεί αλλά δε βρίσκεται πλέον στον πίνακα ανακοινώσεων, αναφερόταν ότι μέχρι την τοποθέτηση νέου εφημέριου στον Αγιο Νεκτάριο, το πρόγραμμα των ιερών ακολουθιών θα αναρτάται προσωρινά αφορώντας κάθε μήνα. Δεν είναι ξεκάθαρο αν η απόσυρση της ανακοίνωσης σημαίνει πάγωμα των αποφάσεων ή όχι.
Μια φορά πάντως ο νέος χαρακτηρισμός του ναού και η έστω αρχική αναφορά περί αλλαγής εφημέριου δημιουργεί εύλογη απορία ως προς τη μελλοντική συχνότητα των ιερών Ακολουθιών.
Το ζήτημα είναι πως η Στέγη Γερόντων από πόλος έλξης εξελίχθηκε με τα χρόνια σε ένα βαρίδιο λόγω των υποχρεωτικών αλλαγών στη λειτουργία της που είχαν ως λογικό επακόλουθο την αλλαγή της φυσιογνωμίας της.
 |
| Εικόνα από το Google Street που πλέον διαθέτει ιστορική αξία μετά τις αλλαγές |
Η Στέγη Γερόντων μέχρι να παρέμβει η τότε Νομαρχία στα μέσα της δεκαετίας του 2000 λειτουργούσε με απλά κριτήρια. Φιλοξενούσε άπορους γέροντες που όμως ήταν αυτοεξυπηρετούμενοι. Όσοι λάμβαναν κάποια σύνταξη αποδέχονταν να κρατούν ένα ποσοστό, περίπου 25-30% για προσωπικά τους έξοδα ενώ τα υπόλοιπα πήγαιναν στην Στέγη η οποία τους διασφάλιζε ένα δωμάτιο, ζεστασιά το χειμώνα και διατροφή.
Η Στέγη μπορεί να μην είχε προβολή αλλά το έργο ήταν τόσο γνωστό ώστε όπως μου είχε διηγηθεί αρκετά χρόνια αργότερα ο αείμνηστος π. Κωνσταντίνος Σαρρής έφτασε να διαθέτει 140 εθελοντές από όλο το Λεκανοπέδιο. Πολλές εθελόντριες από τη γειτονιά, όπως ψώνιζαν για το σπίτι τους από το παρακείμενο σούπερ μάρκετ, συνήθιζαν να αγοράζουν και 1-2 τσάντες για την Στέγη. Άλλοι πάλι προσέφεραν γεύματα.
Το θολό τοπίο του πως φτάσαμε στο να έρθουν τα πάνω κάτω πίκρανε τον πατέρα Κωνσταντίνο ο οποίος είχε αφιερώσει τη ζωή του στο έργο αυτό και το φθινόπωρο του 2006 παραιτήθηκε. Στη θέση του ήρθε ο π. Κωνσταντίνος Κουνάλης που κλήθηκε από ιερέας να λειτουργήσει ως στέλεχος εταιρείας. Παρά το ότι με τα νέα τότε ισχύοντα εδικαιούτο μισθό, δεν τον πήρε ποτέ.
Η Στέγη είχε βρεθεί λόγω αυτών των παρεμβάσεων να έχει ένα μηνιαίο κόστος λειτουργίας που ξαφνικά εκτοξεύτηκε. Υποχρεώθηκε να φιλοξενήσει βαριά περιστατικά, αυτά όμως έχουν και προϋποθέσεις με ένα υψηλό λογαριασμό. Άλλοι πάλι ξεχνούσαν τις οικονομικές τους υποχρεώσεις προς το ίδρυμα γνωρίζοντας ότι «ο παπάς δε θα βγάλει έξω έναν άνθρωπο».
Παράλληλα κάθε φορά όλο και κάτι παραπάνω ζητούσε η Περιφέρεια. Κάντε το ένα, κάντε εκείνο, φτιάξτε ετούτο, πολλά εκ των οποίων ολοφάνερα για να πει κανείς "το κλείνω", που όμως έβγαζαν άλλη μια λυπητερή.
Ουσιαστική βοήθεια δεν υπήρξε. Οι εκάστοτε Δημοτικές Αρχές έταζαν οικονομικές βοήθειες που μετά δεν μπορούσαν να δοθούν, χρήματα για να διαμορφωθεί ο μεγάλος χώρος κάτω από το ναό που θα μπορούσε να αποκτήσει ζωή, δεν υπήρχαν. Η ιδέα για τη δημιουργία ενός Συλλόγου, που σήμερα θα αποδείκνυε τη χρησιμότητά του, έμεινε στα χαρτιά υπό το δικαιολογημένο φόβο να αναπτυχθούν έριδες και να αποτελέσει πεδίο δράσης παρατάξεων και υποψηφίων δημοτικών συμβούλων, δεν προχώρησε. Κάπως έτσι ο άγιος Νεκτάριος που μια εποχή είχε τη δυναμική να σταθεί ως ενορία, τελικά από παρεκκλήσιο κατέληξε ιδρυματικός ναός κι αυτό μοιάζει να σηματοδοτεί κάτι βαθύτερο από μια απλή διοικητική αλλαγή και λεκτικό προσδιορισμό.
Έπειτα, η λέξη «ιδρυματικός» δημιουργεί σχεδόν από μόνη της μια αίσθηση περιορισμού. Ειδικά βλέποντας και το πλήθος από κάγκελα που έχουν μετατρέψει το κάποτε όμορφο προαύλιο σε κλουβί σύμφωνα με τις επιταγές της Περιφέρειας πριν μερικά χρόνια. Λες και απευθύνεται μόνο στους τρόφιμους που πλέον δε γνωρίζουμε και ποιοι είναι αφού δεν τους βλέπουμε μιας και άλλαξε η φιλοσοφία. Ενώ πολλοί εξ αυτών εκ των πραγμάτων δεν μπορούν να μετακινηθούν, πόσο μάλλον να πάνε στο ναό. Κάποτε οι άνθρωποι της Στέγης είχαν πρόσωπο και όνομα. Ήταν μέρος της καθημερινότητας του ναού και της γειτονιάς, όχι μια απρόσωπη δομή πίσω από κλειστές πόρτες. Έβγαιναν έξω να πάρουν την εφημερίδα τους, τα τσιγάρα τους, έρχονταν στο ναό τις Κυριακές, τους συναντούσαμε στο δρόμο. Ο κυρ Σταύρος, ο Νίκος, ο Δημήτρης, ο Παναγιώτης, η Δήμητρα, ο Χρήστος. Είχαν πίσω τους ολόκληρες ζωές γεμάτες παραστάσεις και διατηρούσαν ενεργό ρόλο τόσο στο παρεκκλήσιο όσο και στην Στέγη. Αλλά και οι εθελοντές ήταν άνθρωποι της γειτονιάς, όπως η Δέσποινα, η Λουκία, η Κική. Η ενεργή παρουσία τους στο ίδρυμα νοηματοδοτούσε τη ζωή τους.
Η φιλάνθρωπη κοινότητα εξαναγκάστηκε να λειτουργήσει ως δομή, η προσωπική σχέση σε διαχείριση περιστατικών και ασθενών ενώ η εν τοις πράγμασι ενοριακή ζωή ιδρυματοποιείται.
Ο Άγιος Νεκτάριος δεν είναι απλώς ένας ιδρυματικός ναός. Είναι κομμάτι της μνήμης της περιοχής και των ανθρώπων της. Ένα ζωντανό κύτταρο της γειτονιάς για άτομα με κοινές ανησυχίες και πίστη στον Ιησού Χριστό. Κι αυτό δύσκολα χωρά σε διοικητικές αποφάσεις.
